మణిరత్నం పుట్టినరోజు 2 June | Director Mani Ratnam Birthday
దర్శకుడు మణిరత్నం పుట్టినరోజు జూన్ 2 | Director Mani Ratnam Birthday Telugu
భారతీయ చలనచిత్ర రంగాన్ని అంతర్జాతీయ స్థాయికి తీసుకెళ్లిన మాస్టర్ స్టోరీ టెల్లర్, లెజెండరీ దర్శకుడు మణిరత్నం పుట్టినరోజు (Mani Ratnam Birthday) ప్రతి సంవత్సరం జూన్ 2న ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న క్రీజీ సినిమా అభిమానులు ఎంతో ఘనంగా జరుపుకుంటారు. సాంప్రదాయ కమర్షియల్ చిత్రాల ఫార్ములాను పూర్తిగా మార్చేస్తూ.. సహజసిద్ధమైన నటన, అద్భుతమైన లైటింగ్, క్లాసిక్ విజువల్స్, వినూత్నమైన మ్యూజిక్ పిక్చరైజేషన్ మరియు సామాజిక అంశాలతో కూడిన దృశ్యకావ్యాలను వెండితెరపై ఆవిష్కరించిన చలనచిత్ర బ్రహ్మ మణిరత్నం (Mani Ratnam).
నాయకుడు, గీతాంజలి, రోజా, బొంబాయి నుండి ఇటీవల వచ్చిన హిస్టారికల్ ఎపిక్ వండర్ 'పొన్నియిన్ సెల్వన్' వరకు ఆయన తీసిన ప్రతి చిత్రం భారతీయ సినిమా మైలురాళ్లుగా నిలిచిపోయాయి. చలనచిత్ర రంగానికి ఆయన చేసిన అత్యున్నత సేవలకు గాను భారత ప్రభుత్వం ఆయన్ను పద్మశ్రీ (Padma Shri) పురస్కారంతో గౌరవించింది. ఆరు జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు, నాలుగు ఫిలింఫేర్ అవార్డులు మరియు అనేక అంతర్జాతీయ పురస్కారాలను సొంతం చేసుకున్న ఈ దార్శనిక దర్శకుడి సంపూర్ణ జీవిత విశేషాలు, చారిత్రాత్మక రికార్డులు మరియు సినీ ప్రస్థానం గురించి ఈ సుదీర్ఘ వ్యాసంలో లోతుగా తెలుసుకుందాం.
మణిరత్నం ఎవరు? (Who is Director Mani Ratnam?)
గోపాల రత్నం సుబ్రమణియన్ (మణిరత్నం) భారతీయ చలనచిత్ర రంగంలో అత్యంత प्रभावవంతమైన మరియు గౌరవప్రదమైన దర్శకుడు, స్క్రీన్ ప్లే రచయిత మరియు నిర్మాత. ఆయన ప్రధానంగా తమిళ చిత్రాలను తెరకెక్కించినప్పటికీ.. ఆయన కథలు, సృజనాత్మకత ప్యాన్-ఇండియా (Pan-India) సరిహద్దులను ఎప్పుడో దాటేశాయి. సినిమా మేకింగ్ లో సాంకేతిక విప్లవాన్ని తీసుకువచ్చిన ఘనత మణిరత్నంకే దక్కుతుంది. సినిమాటోగ్రフィー, సౌండ్ డిజైనింగ్ మరియు మ్యూజిక్ కంపోజిషన్ లో ఆయన అనుసరించే వినూత్న విధానాలు నేటి తరం దర్శకులకు ఒక గైడ్ బుక్ లాంటివి.
ఆయన కేవలం ఒక వినోద సాధనంగా కాకుండా సమాజంలో జరుగుతున్న వాస్తవ పరిస్థితులను, తీవ్రవాదం, రాజకీయ సంక్షోభాలు మరియు మానవ関係ల లోతులను అద్భుతంగా వెండితెరపై ప్రదర్శిస్తారు. లెజెండరీ మ్యూజిక్ డైరెక్టర్ ఏఆర్ రెహమాన్ (A.R. Rahman) ను ప్రపంచానికి పరిచయం చేసిన దార్శనికుడు మణిరత్నం. ఆయన పుట్టినరోజు సందర్భంగా భారతీయ చలనచిత్ర పరిశ్రమకు చెందిన అగ్ర నటీనటులు, సాంకేతిక నిపుణులు ఆయన సృజనాత్మకతను కొనియాడుతూ శుభాకాంక్షలు తెలియజేస్తారు.
బాల్యం, కుటుంబం మరియు విద్యాభ్యాస చరిత్ర (Early Life and Education)
మణిరత్నం 1956 జూన్ 2న తమిళనాడులోని మదురైలో ఒక ప్రముఖ సినీ నేపథ్యం ఉన్న కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి ఎస్. గోపాల రత్నం ఒక ప్రసిద్ధ చలనచిత్ర పంపిణీదారుడు (Film Distributor), అలాగే ఆయన బాబాయ్ "వీనస్" కృష్ణమూర్తి ప్రముఖ సినిమా నిర్మాత. ఇంట్లో సినిమా వాతావరణం ఉన్నప్పటికీ, చిన్నతనంలో మణిరత్నంకు సినిమాలపై పెద్దగా ఆసక్తి ఉండేది కాదు. చదువుపైనే పూర్తి శ్రద్ధ పెట్టేవారు. ఆయన తన పాఠశాల విద్యాభ్యాసాన్ని మద్రాసు (చెన్నై) లో పూర్తి చేశారు.
ఉన్నత చదువుల కోసం ఆయన మద్రాస్ విశ్వవిద్యాలయం పరిధిలోని వివేకానంద కాలేజీలో చేరి కామర్స్ విభాగంలో డిగ్రీ (B.Com) పూర్తి చేశారు. ఆ తర్వాత భారతదేశంలోని ప్రతిష్టాత్మకమైన మేనేజ్మెంట్ సంస్థ అయిన జమ్నాలాల్ బజాజ్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజ్మెంట్ స్టడీస్ (JBIMS, Mumbai) నుండి మేనేజ్మెంట్ లో ఎంబీఏ (MBA) పట్టా అందుకున్నారు. చదువు పూర్తయిన తర్వాత ముంబై మరియు చెన్నైలలో కొన్ని సంవత్సరాల పాటు ప్రొఫెషనల్ మేనేజ్మెంట్ కన్సల్టెంట్గా పనిచేశారు. అయితే, అనుకోకుండా తన మిత్రులతో కలిసి ఒక సినిమా స్క్రిప్ట్ చర్చల్లో పాల్గొనడం ఆయన జీవితాన్ని పూర్తిగా మార్చేసింది. కన్సల్టెంట్ ఉద్యోగాన్ని వదిలిపెట్టి వెండితెర మాయา ప్రపంచం వైపు ఆయన అడుగులు వేశారు.
ప్రారంభ సవాళ్లు మరియు మొదటి చిత్రాల ప్రస్థానం (Directorial Debut)
సినిమా కుటుంబం నుండి వచ్చినప్పటికీ మణిరత్నం దర్శకుడిగా మొదటి అవకాశం సంపాదించడానికి ఎన్నో సవాళ్లు ఎదుర్కొన్నారు. ఎవరి వద్ద సహాయ దర్శకుడిగా (Assistant Director) పనిచేయకుండానే నేరుగా మెగాఫోన్ పట్టడం ఆయన ప్రత్యేకత. 1983లో కన్నడ స్టార్ హీరో విష్ణువర్ధన్ ప్రధాన పాత్రలో తెరకెక్కించిన 'పల్లవి అనుపల్లవి' (Pallavi Anu Pallavi) చిత్రంతో ఆయన దర్శకుడిగా అరంగేట్రం చేశారు. ఈ చిత్రానికి ప్రసిద్ధ సినిమాటోగ్రాఫర్ బాలు మహేంద్ర కెమెరా బాధ్యతలు నిర్వహించగా, ఇళయరాజా సంగీతాన్ని అందించారు. ఈ సినిమా కమర్షియల్ గా పెద్ద విజయం సాధించకపోయినప్పటికీ, కర్ణాటక రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే అవార్డును తెచ్చిపెట్టింది.
ఆ తర్వాత ఆయన మలయాళంలో 'ఉణరూ', తమిళంలో 'పగల్ నిలవు', 'ఇదయ కోవిల్' వంటి చిత్రాలను తెరకెక్కించారు. ప్రారంభంలో కొన్ని పరాజయాలు ఎదురైనప్పటికీ, ఆయన తన ప్రత్యేకమైన విజువల్ స్టైల్ ను వదల్లేదు. 1986లో మోహన్, రేవతి ప్రధాన పాత్రల్లో వచ్చిన 'మౌన రాగం' (Mouna Ragam) చిత్రంతో మణిరత్నంకు మొదటి భారీ బ్రేక్ లభించింది. భార్యాభర్తల మధ్య ఉండే మనస్పర్థలను అత్యంత సున్నితంగా చూపించిన ఈ చిత్రం తమిళ ఇండస్ట్రీలో ఒక క్లాసిక్ హిట్ గా నిలిచి, ఆయనకు ఉత్తమ దర్శకుడిగా మొదటి జాతీయ అవార్డును తెచ్చిపెట్టింది.
'నాయకుడు', 'గీతాంజలి' చిత్రాలతో టాలీవుడ్ చారిత్రాత్మక రికార్డులు
మౌన రాగం విజయం తర్వాత మణిరత్నం భారత చలనచిత్ర రంగాన్ని ములుపు తిప్పే అద్భుత సృష్టికి శ్రీకారం చుట్టారు. 1987లో కమల్ హాసన్ (Kamal Haasan) ప్రధాన పాత్రలో ముంబై అండర్ వరల్డ్ డాన్ వరదరాజన్ ముదలియార్ జీవిత ఆధారంగా 'నాయకుడు' (Nayakan) చిత్రాన్ని తెరకెక్కించారు:
- నాయకుడు (1987): ఈ సినిమా భారత సినీ చరిత్రలోనే ఒక మైలురాయి. పిసి శ్రీరామ్ సినిమాటోగ్రఫీ, కమల్ హాసన్ నటన, మణిరత్నం దార్శనికత ఈ చిత్రాన్ని ప్రపంచ స్థాయికి తీసుకెళ్లాయి. టైమ్ మేగజైన్ (Time Magazine) ప్రకటించిన "ప్రపంచ చరిత్రలోనే 100 ఉత్తమ చిత్రాల" జాబితాలో చోటు సంపాదించిన ఏకైక దక్షిణ భారతీయ చిత్రం ఇదే.
- గీతాంజలి (1989): మణిరత్నం నేరుగా తెలుగులో తెరకెక్కించిన అద్భుత దృశ్యకావ్యం 'గీతాంజలి' (Geethanjali). అక్కినేని నాగార్జున, గిరిజ ప్రధాన పాత్రల్లో ఊటీ నేపథ్యంలో साగే ఈ విలక్షణ ప్రేమకథ టాలీవుడ్ లో ఒక ట్రెండ్ సెట్టర్. చావుకు దగ్గరగా ఉన్న ఇద్దరు ప్రేమికుల మధ్య సాగే ఈ కథ బాక్సాఫీస్ వద్ద ఇండస్ట్రీ హిట్ గా నిలిచింది. ఈ చిత్రానికి గాను మణిరత్నంకు ఉత్తమ ప్రజాదరణ పొందిన చిత్రంగా జాతీయ అవార్డు (National Film Award) లభించింది.
- దళపతి (1991): రజనీకాంత్, మమ్ముట్టిల కాంబినేషన్లో మహాభారతంలోని కర్ణుడు, దుర్యోధనుల స్నేహం ఆధారంగా తెరకెక్కించిన ఈ యాక్షన్ డ్రామా దక్షిణ భారతదేశంలో వసూళ్ల రికార్డులను తిరగరాసింది.
టెర్రరిజం ట్రైలాజీ మరియు 'ఏఆర్ రెహమాన్' ఆవిష్కరణ
మణిరత్నం కెరీర్లో అత్యంత प्रभावవంతమైన ఘట్టం దేశంలో సాగుతున్న తీవ్రవాదం, రాజకీయ పరిస్థితుల ఆధారంగా ఆయన రూపొందించిన చిత్రాల పరంపర. దీనినే సినీ ప్రపంచంలో "టెర్రరిజం ట్రైలాజీ" (Terrorism Trilogy) అని పిలుస్తారు:
రోజా (Roja - 1992): కాశ్మీర్ తీవ్రవాదం నేపథ్యంలో సాగే ఈ దేశభక్తి చిత్రం ప్యాన్-ఇండియా స్థాయిలో సంచలన విజయం సాధించింది. ఈ సినిమాతోనే మణిరత్నం మ్యూజిక్ లెజెండ్ ఏఆర్ రెహమాన్ (A.R. Rahman) ను ఇండస్ట్రీకి పరిచయం చేశారు. రెహమాన్ అందించిన మ్యూజిక్ అంతర్జాతీయ గుర్తింపు తెచ్చుకుంది. ఈ చిత్రం జాతీయ సమగ్రత విభాగంలో నంది అవార్డు మరియు జాతీయ అవార్డులను గెలుచుకుంది.
బొంబాయి (Bombay - 1995): బాబ్రీ మసీదు కూల్చివేత మరియు ఆ తర్వాత ముంబైలో జరిగిన మతకల్లోలాల నేపథ్యంలో ఒక హిందూ యువకుడు, ముస్లిం యువతి మధ్య సాగే ప్రేమకథ ఆధారంగా ఈ చిత్రాన్ని రూపొందించారు. సమాజంలో శాంతియుత సహజీవనం ఎంత ముఖ్యమో చాటిచెప్పిన ఈ చిత్రం బాక్సాఫీస్ వద్ద భారీ వసూళ్లను సాధించడమే కాకుండా అంతర్జాతీయ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్స్ లో ఎన్నో అవార్డులను గెలుచుకుంది.
దిల్ సే (Dil Se - 1998): షారుఖ్ ఖాన్, మనీషా కోయిరాలా ప్రధాన పాత్రల్లో అస్సాం తీవ్రవాదం మరియు హ్యూమన్ బాంబర్ కాన్సెప్ట్ తో వచ్చిన ఈ హిందీ చిత్రం మణిరత్నం పొలిటికల్ థ్రిల్లర్ లలో అత్యుత్తమమైనది. ఎఆర్ రెహమాన్ అందించిన "చయ్య చయ్య" సాంగ్ గ్లోబల్ లెవెల్లో చార్ట్బస్టర్గా నిలిచింది.
'పొన్నియిన్ సెల్వన్' హిస్టారికల్ ఎపిక్ వండర్
మణిరత్నం చలనచిత్ర జీవితంలో దాదాపు మూడు దశాబ్దాల కలల ప్రాజెక్ట్ 'పొన్నియిన్ సెల్వన్' (Ponniyin Selvan). ప్రసిద్ధ రచయిత కల్కి రాసిన చారిత్రాత్మక నవల ఆధారంగా చోళ సామ్రాజ్యాల వైభవాన్ని చూపించడానికి ఈ చిత్రాన్ని రెండు భాగాలుగా (PS-1 & PS-2) తెరకెక్కించారు. విక్రమ్, కార్తీ, జయం రవి, ఐశ్వర్యా రాయ్, త్రిష వంటి భారీ తారాగణంతో రూపొందిన ఈ చిత్రం కోలీవుడ్ చరిత్రలోనే అతిపెద్ద విజువల్ వండర్గా నిలిచింది.
ఈ చిత్రం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఏకంగా **రూ. 500 కోట్లకు పైగా** వసూళ్లను సాధించి సరికొత్త రికార్డులను సృష్టించింది. చోళ రాజుల परिపాలన, అంతర్గత కుట్రలు మరియు చారిత్రక యుద్ధ ఘట్టాలను అత్యంత సహజంగా, ఎటువంటి ఓవర్ గ్రాఫిక్స్ లేకుండా వెండితెరపై ఆవిష్కరించిన మణిరత్నం మేధస్సుకు అంతర్జాతీయ చలనచిత్ర లోకం ఫిదా అయ్యింది. ఈ సినిమా సాధించిన ఘనవిజయం మణిరత్నం ఇప్పటికీ ఇండస్ట్రీలో మోస్ట్ సక్సెస్ ఫుల్ కమర్షియల్ డైరెక్టర్ అని నిరూపించింది.
మణిరత్నం మేకింగ్ శైలి - ప్రత్యేకతలు (Playing Style & Direction)
మణిరత్నం దర్శకత్వ శైలి మిగిలిన దర్శకులతో పోలిస్తే ఎంతో భిన్నంగా ఉంటుంది. ఆయన సినిమాలలో డైలాగులు చాలా తక్కువగా, పవర్ఫుల్ గా ఉంటాయి (Minimalistic Dialogues). పాత్రల మధ్య ఉండే నిశ్శబ్దం, వారి కళ్లలో పలికే హావభావాల ద్వారానే కథను ముందుకు నడిపించడం ఆయన ట్రేడ్మార్క్ స్టైల్. సహజసిద్ధమైన లొకేషన్స్ లో షూటింగ్ చేయడం, కృత్రిమమైన లైటింగ్ కు దూరంగా ఉండి కేవలం సూర్యరశ్మి మరియు నీడల (Shadows & Natural Light) కలయికతో విజువల్స్ ని క్రియేట్ చేయడం ఆయన ప్రత్యేకత.
సంగీతానికి ఆయన ఇచ్చే ప్రాధాన్యత అమోఘం. పాటలను కేవలం కథ మధ్యలో వచ్చే స్పీడ్ బ్రేకర్లుగా కాకుండా, కథలో ఒక భాగంగా వాడుకుంటారు. అందుకే ఆయన చిత్రాలలోని సాంగ్స్ పిక్చరైజేషన్ ఎంతో వినూత్నంగా ఉంటుంది. తోటి నటీనటుల నుండి అత్యుత్తమ నటనను రాబట్టడంలో ఆయనను మించిన వారు లేరు. కమల్ హాసన్, మాధవన్, సూర్య, విక్రమ్ వంటి నటుల కెరీర్ బెస్ట్ పర్ఫార్మెన్స్ లు మణిరత్నం సినిమాల ద్వారానే వచ్చాయి.
వ్యक्तिగత జీవితం మరియు చిత్ర పరిశ్రమలో వారసత్వం (Legacy)
మణిరత్నం వ్యక్తిగత జీవితం ఎంతో సరళమైనది. 1988లో ఆయన ప్రముఖ దక్షిణ భారత నటి సుహాసిని (Suhasini) ని వివాహం చేసుకున్నారు. సుహాసిని కూడా జాతీయ అవార్డు గ్రహీత నటి కావడంతో వీరిద్దరి కాంబినేషన్ ఇండస్ట్రీలో ఒక అద్భుతమైన జంటగా నిలిచింది. ఈ దంపతులకు నందన్ అనే కుమారుడు ఉన్నాడు. మణిరత్నం తన స్వంతంగా స్థాపించిన నిర్మాణ సంస్థ 'మద్రాస్ టాకీస్' (Madras Talkies) బ్యానర్ పై ఎంతోమంది కొత్త దర్శకులను, సాంకేతిక నిపుణులను ఇండస్ట్రీకి పరిచయం చేశారు.
టాలీవుడ్ మరియు కోలీవుడ్ లో మణిరత్నం వారసత్వం ఎప్పటికీ అజరామరం. నేటి తరం ప్యాన్-ఇండియా దర్శకులైన ఎస్.ఎస్. రాజమౌళి, సుకుమార్ వంటి వారే ఎన్నో సందర్భాలలో మణిరత్నం సినిమాలను చూసి తాము స్ఫూర్తి పొంది ఇండస్ట్రీలోకి వచ్చామని గర్వంగా చెబుతుంటారు. భారతీయ సినిమాలో కమర్షియల్ ఆర్ట్ ఫిల్మ్ అనే కొత్త జానర్ను సృష్టించి, సినిమా అనేది ఒక అద్భుతమైన దృశ్యకావ్యం అని నిరూపించిన ఘనత ఆయనది. ఆయన అందించిన చిత్రాలు ఇండియన్ సినిమా గోల్డెన్ ఎరా (Golden Era) లో ఒక ముఖ్యమైన భాగంగా నిలిచిపోతాయి.
ముగింపు (Conclusion)
మణిరత్నం భారత చలనచిత్ర పరిశ్రమ గర్వించదగ్గ ఒక గొప్ప దృశ్య కళా బ్రహ్మ. తన సృజనాత్మక ఆలోచనలతో, కథలతో మూడు దశాబ్దాలకు పైగా ప్రేక్షకులను అలరిస్తూనే ఉన్న ఈ మాస్టర్ డైరెక్టర్ మరిన్ని పుట్టినరోజులు జరుపుకుంటూ, భారతీయ సినిమా ఇండస్ట్రీకి మరెన్నో అంతర్జాతీయ విజయాలు అందించాలని ఆకాంక్షిస్తూ మణిరత్నం గారికి పుట్టినరోజు శుభాకాంక్షలు తెలియజేద్దాం.
భారతీయ చలనచిత్ర దృశ్య వైభవ సృష్టికర్త లెజెండరీ మణిరత్నం!
హ్యాపీ బర్త్డే మణిరత్నం గారు!
Q1: దర్శకుడు మణిరత్నం పుట్టినరోజు ఎప్పుడు జరుపుకుంటారు?
ప్రముఖ చలనచిత్ర దర్శకుడు మణిరత్నం ప్రతి సంవత్సరం జూన్ 2వ తేదీన తన పుట్టినరోజును జరుపుకుంటారు. ఆయన 1956 జూన్ 2న జన్మించారు.
Q2: మణిరత్నం నేరుగా తెలుగులో తెరకెక్కించిన క్లాసిక్ సినిమా ఏది?
ఆయన అక్కినేని నాగార్జున, గిరిజ ప్రధాన పాత్రల్లో ఊటీ నేపథ్యంలో తెరకెక్కించిన ఎవర్ గ్రీన్ లవ్ స్టోరీ 'గీతాంజలి' (1989) నేరుగా తెలుగులో రూపొందించిన చిత్రం.
Q3: మణిరత్నం ఇండస్ట్రీకి పరిచయం చేసిన ప్రపంచ ప్రసిద్ధ మ్యూజిక్ డైరెక్టర్ ఎవరు?
ఆయన 1992లో విడుదలైన 'రోజా' (Roja) సినిమా ద్వారా ఆస్కార్ అవార్డు గ్రహీత, ప్రముఖ సంగీత దర్శకుడు ఏఆర్ రెహమాన్ (A.R. Rahman) ను చిత్ర పరిశ్రమకు పరిచయం చేశారు.
Q4: మణిరత్నం "టెర్రరిజం ట్రైలాజీ" లోని చిత్రాలు ఏవి?
దేశంలో సాగుతున్న తీవ్రవాదం మరియు మానవ సంబంధాల నేపథ్యంలో ఆయన తెరకెక్కించిన 'రోజా' (1992), 'బొంబాయి' (1995), మరియు 'దిల్ సే' (1998) చిత్రాలను టెర్రరిజం ట్రైలాజీ అంటారు.
Q5: టైమ్ మేగజైన్ టాప్ 100 గ్లోబల్ చిత్రాల జాబితాలో చోటు దక్కించుకున్న మణిరత్నం చిత్రం ఏది?
కమల్ హాసన్ ప్రధాన పాత్రలో ముంబై అండర్ వరల్డ్ నేపథ్యంలో మణిరత్నం తెరకెక్కించిన 'నాయకుడు' (Nayakan - 1987) చిత్రానికి ఈ అరుదైన అంతర్జాతీయ గౌరవం దక్కింది.
Q6: మణిరత్నం భార్య ఎవరు మరియు ఆయన స్వంత నిర్మాణ సంస్థ పేరు ఏమిటి?
ఆయన భార్య ప్రముఖ జాతీయ అవార్డు గ్రహీత నటి సుహాసిని మణిరత్నం. అలాగే ఆయన స్థాపించిన స్వంత సినిమా నిర్మాణ సంస్థ పేరు 'మద్రాస్ టాకీస్' (Madras Talkies).